Йаан мээмээ

2_7.jpg

Йаан мээмээ

    Иркин паайпэ уөдиэ нумэгэт йообии лаҥин кэбэйльэл. Йообии тудэл шө±иэльэл, нумэ лаҥин чугэлэк аҥсиилаальэлмэлэ, таат льэт йообин нумэлэк нуульэлмэлэ. Шэсьпэдаҥил йоҥнаальэл, тудэл шэсьпэданилэк йуөмэлэ, йуөдэгэ - нумэ мол±o нилги өйльэ, таат шөульэл.
    Тиҥ нумэгэ йаан мээмээк модольэлҥил. Иркин мээмээ эсиэ оольэл, ньууги Михаил Иванович оольэл. Тудэл чомоольэл. Йиэнбэн олбольэ оольэл. Тудэл молимэ йукооольэл, ньууги Настасья Петровна монут оольэл. Йаалмэшки йукоодьэ мээмээдиэ оольэл, тудэ ньууги Мишутка оольэл. Мээмээпэ нумэгэ өйльэльэлҥи, титтэл йообии лаҥин кэбэйльэлҥи эйрэдин. Нумэгэ атахун комнаальэл, иркиэт лэҥдибэлэк, йиэнбэшки йоҥжунубэк.
    Паайпэ уөдиэ лэҥдибэгэ шөги, таа йуөдэгэ столгэ йаан шоуҕогэ лэгулэк оҕоол. Чомоол шоуҕогэ Михаил Иванович лэгулги оҕоол. Атахлэшки йукоочи Настасья Петровна- льэ, йаалмэшки ходьибэй кужуу титимиэ шоуҕаадиэк Мишуткэльэ ооль­эл. Шоуҕо киэйиэ лошкэплэк ходооҥил, чомоодьэк, өрдьоодьоодэк, йукоодьоодэк. Паайпэ уөдьэ чомоол лошкэк минмэлэ таат, лэҥдиэси чомоол шоуҕэгэт. Таат йукоол лошкэ миндэллэ, лэҥдиэси өрдьоол шоуҕэгэт. Таат йукоол лошкэ миндэллэ лэҥдиэси Мишуткэ шоуҕэгэт, Мишуткэ лэгулги чоҥуульэл таат омоольэл йиэн шоуҕопулгэт. Паайпэ уөдиэ мадаадин эрдьиэй таат йуөдэгэ стол архаа йаан шаан модибэк оҕоол: иркиэт чомоой - Михайлэ Ивановичльэ, йиэнбэн йукоочи Настасья Петровнальэ, таат йаалмэшки йукоой, кужуу шөрилэ титимиэ йооноҕотньэчи, табун Мишуткэ шаан модибэги. Тудэл чомоол модибэгэ мадаай - таа эл омоо, ай эйлоой, пудэнмиэй, таат йукоол шаан модибэгэ мадаай - таа эл омоо, ай эйлоой, пудэнмиэй, таат йукоол шаан модибэгэ мадаай, таат тудин омоольэл. Паайпэ уөдьэ йукоол шоуҕогэт лэҥдиэй, поҕожигэ  пөниидэллэ. Чуму лэгулдэйлэ лэгум, таат шаал модибэгэ модот йиэжуй. Шаал модибэ хондьожи, таат тудэл шаал модибэгэлэ эгэтэм, таат йиэн йонжонубэҥин хони.
    Таа йаан йоҥжонубэлэк льэл: иркиэт чомоольэл Михайлэ Ивановичльэ, кинмигилэ Настасья Петровнальэ, таат йаалмэшки йукоодьоондэ Мишуткэдиэльэ. Паайпэ уөдиэ чомоол йоҥжонубэгэ абудаальэл, таа эйлоольэл, пудэнмиэльэл. Таат өрдьоол тамунгэ аай пудэнмиэльэл. Йоол йоҥжо­нубэгэ абудаальэл - таа таат омоольэл, таат ходоот малайльэл.
    Мээмээпэ йообиит нумэҥин кэлльэлҥи лэҥдоольэдэллэ, лэҥдэдин эрдьиэльэлҥи. Чомоол мээмээ тудэ шоуҕо миндэллэ йуөсиидэллэ, таат лэлжиэй иҥлиисьэ өрулэ: "Кинтэк мэт шоуҕогэт лэҥдиэльэльэл?" Настасья Петровна тудэ шоуҕогэ йуөсиидэллэ лэлжиэй чурун: "Кинтэк мэт шоуҕогэт лэҥдиэльэльэл? Кинтэк?" Мишуткэ тудэ олҕодосьаа шоуҕо йуөдэллэ, ходьибэй тунмулэ нижаальэл: "Кинтэк лэҥдиэльэлул мэт шоуҕогэт, таат чуму лэйльэлум?" Михайло Иванович, тудэ модибэ йуөсиидэллэ, лэлжиэй иҥлись: "Кин мэт модибэгэ модаальэлул таат местэдэгэт уушаажайльэлум?" Таат Настасья Петровна тудэ модибэ йуөсиидэллэ чурун мони: "Кин туөн мэт модибэгэлэ уушаальэл, местэдэгэт уушаа­жайльэлум?" Мишуткэ аай мони: "Кин мэт модибэгэлэ хонжошльэлум мондьиит?" Мээмээпэ титтэ йоҥжонубэҥин шөнҥи. "Кинтэк мэт йонҥжонубэгэ абудайльэлул, мэт ньиэргэлэ мотобиильэлум?" – лэлжэй Михайло Иванович иҥльиисьэ тунмулэ. "Кинтэк тиҥ мэт йоҥжонубэгэ абудайльэлул, мэт ньиэргэлэ норхольэшльэлум чуму?" Таат Мишуткэдиэ тудэ модибэгэлэ эгэтэллэ тудэ йоҥжонубэнин арпась, таат нижаай: "Кин мэт йоҥжонубэгэ абудайльэлул?" Таат тудэл паайпэ уөдиэк йуөсиимэлэ, таат ходьибэй тунмэлэ нижаай, тудэгэлэ мэ "кудьичэгэ" минҥитэй, таат нижаай. "Тиндии льэл! Мойҥик, мойҥик! Тиндии льэл! Тиндии льэл! Ой, ай, ай, ай! Мойник!" Паайпэ уөдиэ чирчэгэйдэллэ, тандиэт шэйрэсь.


Йоулусьулпэ:

1. Лэмэн мээмээпэ модольэлҥи йообии оҕоодьэ нумэгэ?
2. Ходит пайпэдуөдиэҥин чуму – Мишуткэ шоуҕаадиэги, Мишуткэ модибэги, Мишуткэ йоҥжоонубэги таат омооҥи?
3. Ходо шөрилэньэҥи Мишуткэлиэ шоуҕаадиэги, модибэги?
4. Ходит пайпэдуө титтэгэт шэйрэсь?

Тадиилоодьэ уйлэк:

1. Монҥик, лэйдиимэт тит одун чуульдьиипэ, хадунгэ мээмээлэ ньиэдьиирииҥилэ.


Последнее изменение: Пятница, 6 Май 2016, 14:26