Маша таачилэ мээмээ

2_8.jpg

Маша таачилэ мээмээ

    Пулундиэ тудэ тэрикэньэ льэльэлҥи. Титтэгэ внучкэ льэл Машенькэ монут. Иркидьэ тудэ кэнэпэньэ лэбэйдии, шаанпаай шахальэштин кэбэйҥи. Тамун киэйэ Машенькэҥин мөнҥи: "Митньэ хонтойэк?" Тудэ хаахаагэт таат эпиэгэт ньиэнудьэй: "Мэтул йанҥик мэт кэнэпэньэ". Эпиэги хаахаадэньэ мөнҥи: '!Хон, тэт кэнэпэгэ эт эл лондаалэк, шөҕиэтэйэк". Йахаҥи паайпэптиэ йообии, шахальидьалааҥи лэбэйдии шаанпаай. Машенькаадиэ шаал йэкльиэ, шаан йэкльиэн, ньанмэн куст йэкльиэн хонут, хонут, йуукэ тудэ кэнэпэгэт кэбэсь. Тудэ кэнэпэ эдиэсьнумлэ, өрньиэнуй, кэнэпэпки эл мэдииҥи, эл антачки, эл эдэйнуҥи. Эйрэт, эйрэт, йообиин Машенькэ боусьэ шоҕиэй. Боусьэ мургэгэ йахай, эмичэ йообиигэ. Йуөдэгэ, нумэлэк оҕоол. Машенькэ шэчпэдаҥилгэ йахадэллэ, көҥдиэй, нилги эл моноҕот. Шэчпэдаҥильгэлэ чолҕайм, тамун йооҕась шэчпэдаҥиль. Шөги Машенькэ нумэгэ, мадаай окно архаа модибэгэ. Мадаадэллэ чуҥжэлэк эйрэшмэлэ: "Кинтэк тии модол? Ходит тии нилги эл йэн?"
    Таҥ нумэгэ чомоодьэ мээмээтэгэк модольэлул. Таҥ параагэ тудэл өйльэльэл, йообии эйриэльэл. Йоолумэ кэлльэл мээмээ, Машенькэгэлэ йуөчиидэллэ, айаарэм. "Дьэ, идьии, ньэхаҥидэ эл йантэйэ тэтул. Тии мэткэ модотойэк, Мит оҕох пиэдэтнутмэк, хашалэк йиэлэшнутмэк, мэтул хашалэ лэгитэтмэк". Ниҥиэги нигийумуй Маша, таа ходо льэт ньэлэмэдиэлэ эл аат, мээмээ нумэгэ, тудэл модаай тии эдьут.
    Мээмээ подьорхо чичкин йуөбии лаҥин кэбэйнульэл, Машенькэҥин моннульэл: "Йуөк ньэхаҥидэ эл хөллэк, эл укэйлэк. Дьэ кэбэйлукэнэ, чин нугуут, дьэ таҥнуги лэгут!" Машенькэ чунжэлэ эйрэшум, ходо мээмээгэт шэйрэйтэм. Чумут йообиин местэк, хаҥидэ хоноол местэгэлэ эл лэйдии, нилги өйльэ йоулэсьтин. Чунжэ эйрэшут, өнмэдиэгэ йахай.
    Иркидьэ мээмээ йообии эйрэллэ киэсь, Машенькэ тудин мони: "Мээмээ, мээмээ, мэтул йан иркин подьорхоҕин мэт эпиэ, - хаахаа тамунпэҥин, ньиэрэк, лэгулэк, хонтэллэ кэлтэйэ". "Эллэ, - мони мээмээ, - тэт йообии шоҕиэтэйэк. Тэт йадул кэйк, мэт саам хонтот!" Машенькадиэҥин табудэк надаҥоол! Пирожкик тудэл аамэлэ, чомоодьэ коробкэлэк минмэлэ, таат мээмээҥин мони: "Дьэ, йуөк, мэт тиҥ пирожкик пөниитэмэ, э, тэт, мэт хаахаа, эпиэ тампин хонток. Дьэ, өнмэгэ льиик: короб чугэгэ эл йоҕодайлэк, пирожки эл мэйнулэк. Мэт шаал будин арпайдэллэ, тэтул таат йуөт, нойдиит!" "Омось, - мони мээмээ; кэйк тэт короб!" Машенькэ мони: "Пудулаҥидэ укэйк, йуөк эл тибо!" Мээмээ мэдин укэсь, Машенькэ короб молҕин шөги, тудэйоон будиэ пирожкиньэй шойҕок эгэтэмлэ, мээмээ шөктэллэ йуөм - короб кудэлоот о±оой. Пайайм таачилэ кэбэйльэй омнии мадаанубэ лаҥин.
    Мээмээ хонут, хони бучун шаал, ньанмэ молҕодэгэн, поньхараа, шөльиэжаа, шөльиэн шаал молҕөдэгэн, иҥирпэгэн, чоҕоопулгэн. Хонут, хонут, ижилбэллэ мони: "Көйкильгэ мадаатэйэ, пирожокэк лэктэмэ!" Машенькэ короб молҕот:

Йуө, иуө!
Эл мадаалэк көйкильгэ,
Эл лэйлэк пирожок!
Хонток эпиэҥин,
Хонток хаахааҥин!

"Йуөк тэ! Ходимэ аҥдьандьэ Машенькаадиэк чуму йуөм". Короб пайайдэллэ, аай кэбэсь. Хони - хони, хони - хони, эгиэч, мадаай таат мони:

Көйкильгэ мадаатэйэ,
Пирожокэк лэктэмэ!
Машенькаадиэ коробкэт аай:
Йуө, йуө!
Эл мадаалэк көйкильгэ,
Эл лэйлэк пирожок!
Хонток эпиэҥин,
Хонток хаахааҥин!

    Иркэсь мээмээ: "Ходимэ пайличэ, Машенькаадиэк! Пудэн модой, йуукэ йуөм!" Эгиэй таа кэбэсь чуруудьаа. Киэсь омниин модибэгэ, нугум нумэлэ, хадунгэ Машенькаадиэ эмиэги - хаахаадэньэ модоҥи, шэсьпэдаҥильпэдэйлэ таат көудэйм: "Тук, тук, тук! Йоҕодайҥик, йоҕотҥик! Мэт Машенькаадиэгэт лэгулэк, йадулэк кэчиимэ". Тоукэпул мээмээн илэйэ мэттэллэ, эйууҥи мээмээ будиэ. Нумэпэгэт чумут тоукэпул ойдьэдэ тудэ лаҥин пөкки. Иҥлиэй мээмээ, коробкэлэ эгэтэм шэсьпэдаҥильгэ, таасилэ шэйрэсь йообии лаҥидэ эл йуөндьиидэ.
    Укэйҥи Машенькаадиэ эпиэги, хаахааги шэсьпэдаҥильҥин. Йуөҥа - коробок оҕоол. "Нэмдик эдин коробкэ льэл?" - мони эпиэ. Э, хаахаа төбулги пайаймэлэ, таа йуөдэгэ, тудэ аҥдьэлэ эл лэйтэйну, коробкэ Машенькэ модол - эҥдьи, таат омосьчи. Айаарэҥа хаахааги эпиэдэньэ, Машенькаадиэгэлэ эмлэчҥа, йугунуҥа, өнмэньи монут мондо. Чэмиэсь.


Йоулусьулпэ:

1. Ходо шоҕиэльэл Машенька?
2. Лэмдик мээмээ, айаат, монмэлэ Машенькаҥин, хаин тудэл тудэгэлэ нугум тудэ нумэ молҕодэгэ?
3. Ходо Машенька мээмээгэлэ кимдааньэриим?

Тадиилоодьэ уйлэк:

1. Чуҥдэллэ, кись, ходо Машенька короб молҕодэгэт мээмээҥин моннуйбэдэк, мээмээ көйкилькэ мадаадин льэҥидэ.


Последнее изменение: Пятница, 6 Май 2016, 14:49